Khi bạn mua một cổ phiếu, luôn có rủi ro giá trị khoản đầu tư của bạn rơi về 0. Tuy nhiên, xét từ góc nhìn tích cực, nếu mua cổ phiếu của một công ty chất lượng cao với mức giá phù hợp, bạn có thể kiếm về nhiều hơn cả giá trị khoản đầu tư ban đầu. Một ví dụ điển hình là Coca-Cola Consolidated, Inc. (NASDAQ: COKE), với giá cổ phiếu đã tăng hơn 249% trong 5 năm qua. Và trong tháng trước, giá cổ phiếu này đã tăng tiếp 9,8%. Dĩ nhiên, kết quả này có thể liên quan đến điều kiện thị trường thuận lợi, khi mà thị trường chứng khoán Mỹ nói chung đã tăng 4,0% trong tháng trước.
Vì vậy, hãy đánh giá các yếu tố cơ bản của Coca-Cola Consolidated trong 5 năm qua, và xem liệu những yếu tố này có đi lên cùng với lợi nhuận của cổ đông hay không.
Theo nhà đầu tư huyền thoại Warren Buffett, “Tàu thuyền có thể đi vòng quanh thế giới, nhưng Xã hội Trái đất Phẳng vẫn sẽ phát triển mạnh mẽ. Sự chênh lệch lớn giữa giá và giá trị trên thị trường sẽ tiếp tục tồn tại…” Có một cách chưa hoàn hảo nhưng đơn giản để xem nhận thức thị trường về một công ty đã thay đổi như thế nào, là so sánh thay đổi trong lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS) với biến động giá cổ phiếu.
Hơn nửa thập kỷ qua, Coca-Cola Consolidated đã tăng lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu ở mức 40% một năm. Mức tăng trưởng EPS này vượt trội hơn so mức tăng giá cổ phiếu hàng năm là 28% trong cùng kỳ. Vì vậy, có vẻ như cổ phiếu này vẫn chưa chiếm được nhiều sự chú ý của thị trường.
Bạn có thể thấy EPS của COKE đã thay đổi như thế nào theo thời gian trong biểu đồ bên dưới.
Còn về cổ tức thì sao?
Khi xem xét lợi nhuận đầu tư, có một bước quan trọng là xem xét chênh lệch giữa tổng lợi nhuận của cổ đông (total shareholder return – TSR) và lợi nhuận trên giá cổ phiếu (share price return). TSR tính tới giá trị của tất cả các đợt tăng vốn chiết khấu, chia tách cổ phiếu, chi trả cổ tức, dựa trên giả định rằng cổ tức được tái đầu tư. Vì vậy, đối với những công ty trả cổ tức hào phóng, TSR thường cao hơn rất nhiều so với chỉ tiêu lợi nhuận trên giá cổ phiếu. Cụ thể, TSR của Coca-Cola Consolidated trong 5 năm qua là 256%, vượt xa mức lợi nhuận trên giá cổ phiếu đề cập trước đó. Do đó, cổ tức mà công ty trả đã làm tăng tổng lợi nhuận của cổ đông.
Một quan điểm khác
Chúng tôi vui mừng thông báo rằng các cổ đông của Coca-Cola Consolidated đã ghi nhận tổng lợi nhuận cho cổ đông là 51% trong một năm qua, bao gồm cả cổ tức. Vì TSR kỳ hạn một năm tốt hơn TSR trung bình trên kỳ hạn 5 năm (TSR trung bình 5 năm ở mức 29% mỗi năm), nên có vẻ như hiệu quả hoạt động của giá cổ phiếu đã được cải thiện trong thời gian gần đây. Xét theo góc nhìn tích cực nhất, điều này có thể gợi ý rằng công ty đang có một số động lực kinh doanh thực sự, ngụ ý rằng hiện tại có thể là thời điểm tuyệt vời để nhà đầu tư tìm hiểu sâu hơn.
